🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Lenf Bezi Büyümesi
Boyun, koltuk altı veya kasıkta ağrısız, büyüyen lenf bezleri; büyüklük haftalar içinde değişebilir.
2
B Semptomları
Ateş, gece terlemesi, ≥%10 kilo kaybı; ileri evre ve agresif hastalıkta sık.
3
Dalak ve Karaciğer Büyümesi
Sol üst kadranda dolgunluk ve ağrı; splenomegali kan sayımı bozukluğuna yol açabilir.
4
Nodal Dışı Tutulum
Mide-barsak, beyin, kemik iliği, cilt, testis gibi lenfoid olmayan organlarda lezyon; belirti organa göre değişir.
🔍Nedenler ve Etkenler
İmmün Yetmezlik
HIV, konjenital immün yetmezlikler, organ nakli sonrası immünsupresyon; EBV ile sinerjistik etki.
Otoimmün Hastalıklar
Sjögren sendromu, RA, çölyak hastalığı; kronik antijenik uyarım lenfosit transformasyonuna zemin hazırlar.
H. pylori Enfeksiyonu
Mide MALT lenfomasının tetikleyicisi; H. pylori eradikasyonu erken evre MALT'ı küratif olarak tedavi edebilir.
Kimyasal ve Pestisid Maruziyeti
Tarım işçilerinde artan NHL riski; organoklorinler ve herbisitler.
🔬Tanı Yöntemleri
Eksizyonel Biyopsi + İmmünohistokimya
Alt tip belirleme için yeterli doku şart; akış sitometrisi, sitogenetik ve moleküler testler eklenir.
PET-BT
FDG-avid (glukoz tutan) lenfoma tiplerinde evreleme altın standardı.
Kemik İliği Biyopsisi
İnfiltrasyon varlığını ve oranını belirler; evre IV hastalıkta tedavi stratejisini etkiler.
LDH, Beta-2 Mikroglobulin
Prognoz ve tedavi yanıtı belirteçleri; Uluslararası Prognoz İndeksi (IPI) hesaplamasında kullanılır.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
M9 3H5a2 2 0 0 0-2 2v4m6-6h10
R-CHOP Kemoterapisi
Rituksimab + siklofosfamid, doksorubisin, vinkristin, prednizon; agresif B hücreli lenfomalarda dünyada en yaygın kullanılan rejim.
M12 22s8-4 8-10V5l-8-3-8 3v7c0 6 8 10 8 10z
İmmünoterapi (CAR-T)
CD19 hedefli CAR-T hücre tedavisi (axicabtagene, tisagenlecleucel); relaps/refrakter DBHBL'de çarpıcı yanıtlar.
M1 12s4-8 11-8 11 8 11 8-4 8-11 8-11-8-11-8z
"Watch and Wait" (İzlem)
Asemptomatik indolent lenfomalarda (foliküler evre I-II) aktif tedavi yerine yakın izlem önerilebilir.
M19 21l-7-5-7 5V5a2 2 0 0 1 2-2h10a2 2 0 0 1 2 2z
Allogenik Kök Hücre Nakli
Relaps agresif ve mantle hücre lenfomasında kurtulucu tedavi; graft-versus-lenfoma etkisinden yararlanılır.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗HIV ve diğer immün yetmezlikler
- ✗Otoimmün hastalıklar
- ✗H. pylori (MALT için)
- ✗Organ nakli
- ✗Kimyasal/pestisid maruziyeti
- ✗İleri yaş
- ✗Erkek cinsiyet
🛡 Korunma Yolları
- ✓HIV enfeksiyonunun önlenmesi ve tedavisi
- ✓H. pylori eradikasyonu
- ✓Pestisid maruziyetini azaltmak
- ✓Otoimmün hastalıkların etkin yönetimi