🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Horlama
Yüksek sesli, kesintili horlama; partner tarafından fark edilir.
2
Apne gözlenmesi
Partner nefes durmalarını ve ardından boğulma sesini tarif eder.
3
Gündüz aşırı uyku hali
Toplantıda, araba kullanırken, TV izlerken uyuyakalma; Epworth skoru.
4
Sabah baş ağrısı
Gece hipoksemisine bağlı; uyandıktan sonra genellikle geçer.
🔍Nedenler ve Etkenler
Üst Hava Yolu Anatomisi
Kısa boyun, retrognati, büyük dil; uyku sırasında farinks kaslarının gevşemesiyle tıkanma.
Obezite
En güçlü risk faktörü; yağ dokusu faringeal duvara baskı yapar.
Bademcik/Adenoid Hipertrofisi
Çocuklarda başlıca neden; bademcik büyümesi hava yolunu daraltır.
🔬Tanı Yöntemleri
Polisomnografi (PSG)
Altın standart; uyku laboratuvarında tüm gece kayıt; AHI (apne-hipopne indeksi) ≥5 tanı.
Evde Uyku Testi
Basitleştirilmiş sistem; orta-ağır OSAS şüphesinde güvenilir; kolay erişim.
STOP-BANG Anketi
Horlama, yorgunluk, apne gözlemi, tansiyon, BMI, yaş, boyun, cinsiyet; hızlı tarama.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
💊
CPAP (Sürekli Pozitif Hava Yolu Basıncı)
Altın standart tedavi; uyku sırasında maske ile hava yolunu açık tutar; semptomları dramatik biçimde düzeltir.
🏃
Kilo Verme
Vücut ağırlığının %10'unun azalması AHI'yi %26 düşürür; hafif OSAS'ta tek başına yeterli olabilir.
🌿
Mandibüler Yardımcı Cihaz
Çeneyi öne götürerek hava yolunu açar; hafif-orta OSAS'ta CPAP alternatifi.
🏥
Cerrahi
Uvulopalatofaringoplasti, adenotonsillektomi (çocuklarda); CPAP kullanamayan seçilmiş olgularda.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗Obezite
- ✗Erkek cinsiyet
- ✗İleri yaş
- ✗Alkol ve sedatif ilaç
- ✗Sigara
- ✗Retrognati
🛡 Korunma Yolları
- ✓İdeal kiloda kalın; kilo verme en etkili önlem
- ✓Alkolden, sigara ve sedatiflerden kaçının
- ✓Yan yatarak uyuyun; sırt üstü pozisyon hava yolunu daraltır