Kadın Sağlığı

Kadın Hastalıkları: Hangi Belirtide Jinekoloğa Gidilir, Muayenede Ne Olur?

Hekimhane Editör•8 Kasım 2026•5 dk okuma

Adet düzensizliğinden akıntıya, kasık ağrısından menopoz sonrası kanamaya: jinekoloğa ne zaman gidilmeli, muayene nasıl yapılır ve randevudan önce nelere dikkat edilmeli.

Kadın hastalıkları ve doğum uzmanına (jinekolog) gitmek için illa bir şikâyet olması gerekmez; tarama testleri, gebelik planı ya da doğum kontrolü gibi konular da başvuru nedenidir. Yine de birçok kadın "geçer" diye beklediği belirtiler yüzünden tanıyı geciktirir. Aşağıdaki listeler hangi durumda acele etmek, hangisinde randevu almak gerektiğini ayırt etmenize yardım eder.

Beklemeden başvurmanız gereken durumlar

Şu belirtilerde aynı gün bir hekime ya da acile başvurun: gebelik olasılığı varken tek taraflı şiddetli kasık ağrısı, kanama ya da bayılma hissi; aniden başlayan, bulantı ve kusmanın eşlik ettiği şiddetli kasık ağrısı; ateşle birlikte kasık ağrısı ve kötü kokulu akıntı; bir saatte bir pedi tamamen ıslatan ve birkaç saat süren kanama; gebelikte kanama, su gelmesi ya da bebek hareketlerinde belirgin azalma.

Bu tablolar dış gebelik, yumurtalığın kendi etrafında dönmesi (over torsiyonu), yumurtalık kisti yırtılması ya da iç üreme organlarının yaygın enfeksiyonu (pelvik inflamatuvar hastalık) gibi zaman kaybettirmemesi gereken durumların belirtisi olabilir.

Rahim ve yumurtalıkların sade şeması yanında altın onay işaretli bir kontrol listesi kartı

Kısa sürede randevu almanız gereken belirtiler

  • Menopozdan sonra kanama: Tek bir lekelenme bile olsa değerlendirilmelidir.
  • İlişki sonrası ya da iki adet arasında kanama: Özellikle tekrarlıyorsa.
  • Adet düzeninde değişiklik: 21 günden sık ya da 35 günden seyrek adet, yedi günü aşan kanama, pıhtılı ve günlük işleri aksatan yoğun kanama, gebelik dışında üç aydan uzun adet görmeme.
  • Ağrılı adet: Ağrı kesicilerle geçmeyen, okul ya da işi aksatan, yıllar içinde artan adet sancısı; ilişki sırasında derin ağrı. Bunlar endometriozisi düşündürebilir.
  • Akıntıda değişiklik: Renginin, kıvamının ya da kokusunun değişmesi; kaşıntı, yanma ve kızarıklık eşlik etmesi. Hekime danışmadan kendi kendinize mantar ilacı kullanmayın; belirtiler benzese de nedenler farklıdır.
  • Kasıkta dolgunluk ya da şişlik hissi: Karnın giderek büyümesi, çabuk doyma, sık idrara çıkma; miyom ya da yumurtalık kitlesini akla getirir.
  • İdrar kaçırma ya da sarkma hissi: Öksürürken idrar kaçırma, vajinada ele gelen şişlik; tedavi seçenekleri vardır, yaşın doğal sonucu kabul edilmemelidir.
  • Tüylenme, sivilce ve düzensiz adet birlikteliği: Polikistik over sendromu açısından değerlendirilmelidir.
  • Bir yıldır gebelik olmaması: 35 yaş üzerindeyseniz altı ay.
  • Menopoz yakınmaları: Sıcak basması, uyku bozukluğu ve vajinal kuruluk yaşam kalitenizi bozuyorsa.
  • Memede yeni bir kitle, meme başı akıntısı ya da ciltte çekinti: Meme muayenesi jinekolojik kontrolde de yapılabilir, ancak ileri değerlendirme genellikle genel cerrahi ve radyoloji ile birlikte yürür; mamografi ve ultrason gerekebilir.

Yakınma yokken de kontrol: taramalar

  • Rahim ağzı kanseri taraması: Türkiye'de ulusal programda 30–65 yaş arasındaki kadınlara beş yılda bir HPV testi yapılır; aile hekimliği birimleri ve KETEM'lerde ücretsizdir. Test sonucuna göre smear (servikal sitoloji) eklenebilir. HPV testi ve aşı hakkındaki sorular HPV yazısında yanıtlanıyor.
  • Meme kanseri taraması: Ulusal programda 40–69 yaş arasında iki yılda bir mamografi önerilir.
  • İlk jinekolog görüşmesi: Ergenlikte adet düzeni, aşılar ve sorular için yapılan ilk görüşme genellikle yalnızca konuşmadan oluşur; iç muayene yakınma yoksa gerekmez.

Yaşa göre sık başvuru nedenleri

  • Ergenlik: İlk adetin 15 yaşına kadar başlamaması, çok yoğun ya da düzensiz adetler, şiddetli adet sancısı. Ergenlikte ilk yıllarda adetlerin düzensiz olması sık görülür, ama günlük yaşamı bozan kanama ya da ağrı beklenmemelidir.
  • Üreme çağı: Doğum kontrol yöntemi seçimi, akıntı ve enfeksiyonlar, adet düzensizliği, gebelik planı ve gebelik izlemi. Gebelik planlıyorsanız önceden yapılacak bir görüşmede folik asit takviyesi, kızamıkçık bağışıklığı ve varsa kronik hastalıklarınızın gebeliğe hazırlanması konuşulur.
  • Menopoz geçişi ve sonrası: Düzeni bozulan adetler, sıcak basması, vajinal kuruluk ve ilişkide ağrı, idrar kaçırma, kemik sağlığı. Menopoz sonrasında hiçbir kanama "normal" kabul edilmemelidir.

Muayenede ne olur?

  • Görüşme: Son adet tarihi, adet düzeni, gebelikler, kullandığınız ilaçlar ve doğum kontrol yöntemi, geçirdiğiniz ameliyatlar ve yakınmanız sorulur.
  • Dış muayene: Karın ve dış genital bölge incelenir.
  • Spekulum muayenesi: Vajinaya yerleştirilen ince bir aletle rahim ağzı görülür; gerekiyorsa buradan HPV testi ya da smear için örnek alınır. Birkaç dakika sürer, basınç hissi olabilir ama ağrılı olmamalıdır.
  • Elle muayene: Hekim eldivenli bir ya da iki parmağını vajinaya yerleştirip diğer elini karnın üzerine koyarak rahim ve yumurtalıkların büyüklüğünü ve hassasiyetini değerlendirir.
  • Ultrason: Çoğunlukla vajinal yoldan yapılır. Cinsel deneyimi olmayan kadınlarda spekulum muayenesi yapılmaz; ultrason karın üzerinden ya da gerekirse makattan yapılır ve kızlık zarına zarar vermez.

Her aşamada ne yapılacağını sormaya, rahatsız olduğunuzda durmasını istemeye ve muayenede yanınızda bir refakatçi bulunmasını talep etmeye hakkınız vardır. Kadın hekim tercih ediyorsanız bunu randevu alırken belirtebilir, hekim seçerken göz önünde bulundurabilirsiniz. Muayene korkusu çok yoğunsa bunu baştan söyleyin; bu durum zaman zaman vajinismusla ilişkili olabilir.

Randevudan önce kontrol listesi

  • Son adet tarihinizi ve son birkaç adetin başlangıç günlerini not edin.
  • Kullandığınız tüm ilaçları, takviyeleri ve doğum kontrol yöntemini yazın.
  • Eski ultrason, tahlil, smear ve ameliyat raporlarınızı yanınıza alın.
  • Sormak istediklerinizi önceden bir kâğıda yazın; heyecanla unutmak çok sık olur.
  • Smear ya da HPV testi yapılacaksa, test öncesindeki iki gün vajinal duş, krem ya da fitil kullanmayın ve cinsel ilişkiden kaçının.
  • Tarama testi için mümkünse adet döneminin dışında bir gün seçin. Yakınmanız kanamaysa randevuyu ertelemeyin; kanama varken de muayene olunabilir.
  • Rahat, kolay çıkarılabilen giysiler giyin. Karın üzerinden ultrason yapılacaksa hekiminiz mesanenizin dolu olmasını isteyebilir.

Sık karşılaşılan sorunlar

  • Vajinal enfeksiyonlar: Mantar, bakteriyel vajinoz ve cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar; tedavi nedene göre değişir.
  • Miyom: Rahim kasından gelişen, kanser olmayan yumrular; yakınma vermiyorsa yalnızca izlenebilir.
  • Yumurtalık kistleri: Çoğu yumurtlamaya bağlı geçici kistlerdir ve birkaç ay içinde kendiliğinden kaybolur.
  • Endometriozis: Ağrılı adet ve kısırlıkla ilişkili, uzun süreli izlem gerektiren bir hastalık.
  • PKOS: Adet düzensizliği, tüylenme ve kilo sorunlarıyla seyreden hormonal bir tablo.
  • Doğum kontrolü: Hap, rahim içi araç, deri altı çubuk ya da iğne gibi yöntemlerin her birinin farklı avantajları ve uygun olmadığı durumlar vardır; seçim sağlık öykünüze göre birlikte yapılır.
  • Rahim ağzındaki hücre değişiklikleri: Tarama testinde saptanan bu değişiklikler kanser değildir; kolposkopiyle (rahim ağzının büyüterek incelenmesi) değerlendirilir ve gerekirse küçük bir işlemle tedavi edilir.
  • Pelvik taban sorunları: İdrar kaçırma ve sarkma; egzersiz, fizyoterapi ve cerrahi seçenekleri vardır.

Yakınmanız ne olursa olsun, sizi dinleyen ve soru sormanıza zaman ayıran bir hekimle başlamak süreci kolaylaştırır. Bölgenizdeki kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarını karşılaştırarak randevu planlayabilirsiniz.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesinin, tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Şikâyetleriniz için bir hekime başvurun; acil durumlarda 112'yi arayın.

Bu yazıyı paylaşın
Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanı mı arıyorsunuz?
Size yakın uzmanları Hekimhane'de bulun, profillerini inceleyin.
Uzmanları Gör

Diğer Yazılar

Kadın Sağlığı
Kısırlık (İnfertilite): Tetkikten Aşılama ve Tüp Bebeğe Çiftlerin Yolu
Gebelik bir yıldır olmuyorsa ne zaman başvurulur, kadında ve erkekte hangi tetkikler yapıl…
Kadın Sağlığı
HPV Enfeksiyonu ve HPV Aşısı: Smear, HPV Testi ve Aşı Hakkında Sorular
HPV nasıl bulaşır, testi pozitif çıkınca ne yapılır, smear ile HPV testi arasındaki fark n…
Cilt Sağlığı
Egzama (Atopik Dermatit): Çocuk ve Yetişkinde Belirtiler, Tedavi ve Bakım
Kuru ve kaşıntılı ciltle seyreden egzamada bariyer neden bozulur, kortizonlu kremler ne ka…