🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Hapşırma
Alerjene maruziyette ani ve ardışık hapşırık atakları.
2
Sulu burun akıntısı
Şeffaf, sulu; mevsimsel veya sürekli; postnasal damla ile öksürük.
3
Burun tıkanıklığı
Mukoza ödemi; ağızdan nefes alma; uyku bozukluğu.
4
Göz kaşıntısı ve kızarıklığı
Alerjik konjonktivit eşliğinde; göz sulanması.
🔍Nedenler ve Etkenler
Polen (Mevsimsel)
İlkbahar-yaz dönemi; çim, ağaç, ot poleni; mevsimsel rinit.
Ev Tozu Akarı
Yıl boyu; yatak ve halıda; perenyal rinit.
Evcil Hayvan Alerjeni
Kedi, köpek epiteli ve tükürüğü; uzun süreli ev içi maruz kalma.
Küf Sporları
Nemli ortamlar; iç ve dış mekan; mevsimsel veya perenyal.
🔬Tanı Yöntemleri
Deri Prick Testi
İnhalasyon alerjenlerine karşı deri reaktivitesi; hızlı ve güvenilir.
Spesifik IgE (RAST)
Kan testi; antihistaminik kullanan veya egzamalı hastalarda tercih.
Burun Endoskopisi
Polip, adenoid veya anatomik sorunun dışlanması.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
💊
Topikal Nazal Steroid
Flutikazon, mometazon; orta-ağır alerjik rinitte birinci basamak; günlük kullanım en etkili.
💊
Antihistaminik (Oral/Topikal)
Setirizin, loratadin, rupatadin; hapşırık ve kaşıntıda hızlı etki; uyku yapmayan nesil tercih.
💉
Alerjen Spesifik İmmünoterapi (AİT)
Subkutan veya sublingual; hastalığı modifiye eder, kalıcı tolerans oluşturur; 3-5 yıl sürer.
💉
Anti-IgE (Omalizumab)
Ağır, tedaviye dirençli alerjik rinitte; IgE düzeyini bloke eder.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗Astım veya egzama
- ✗Aile öyküsü (atopi)
- ✗Kirli hava ve şehir yaşamı
- ✗Erken çocukluk antibiyotik kullanımı
🛡 Korunma Yolları
- ✓Akar geçirmez yatak kılıfı; haftalık çarşaf yıkama (60°C)
- ✓Polen sezonu pik saatlerinde pencere kapatın
- ✓Evcil hayvan allerjisi varsa ev içinde barındırmayın
- ✓Sigara maruziyetinden kaçının; mukozal tahriş artırır