🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Sık ve acil idrara çıkma isteği
Az miktarda idrar çıkması ile birlikte; mesane kasılmaları ve sıkışma hissi.
2
Yanma ve ağrı
İdrar yaparken yanma ve kesme hissi; dizüri olarak da bilinir.
3
Bulanık veya kötü kokulu idrar
Piyüri (idrarda beyaz küre); bazen kanlı idrar (hematüri).
4
Alt karın ağrısı
Kasık bölgesinde baskı ve ağrı hissi; ateş genellikle komplike olmayan sistitte yoktur.
🔍Nedenler ve Etkenler
Escherichia coli
Vakaların %80-85'inden sorumlu; bağırsaktan periüretal bölgeye geçer.
Cinsel aktivite
"Balayı sistiti" — cinsel ilişki sonrası bakteri mesaneye taşınabilir.
Menopoz ve atrofi
Östrojen eksikliği üroepiteli zayıflatır; rekürren idrar yolu enfeksiyonlarına zemin hazırlar.
Anatomik yatkınlık
Kadın üretrasının kısa olması (4 cm) bakterilerin kolayca mesaneye ulaşmasını sağlar.
🔬Tanı Yöntemleri
İdrar Tahlili (Dipstick)
Nitrit ve lökosit esteraz pozitifliği; hızlı tanıyı destekler.
İdrar Kültürü
Etken organizmanın tespiti ve antibiyogram; tedaviye yanıt vermeyenlerde.
Sistoskopi
Rekürren veya komplike sistitte mesanenin doğrudan görüntülenmesi.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
💊
Antibiyotik Tedavisi
Nitrofurantoin (5-7 gün) veya fosfomisin (tek doz); trimetoprim-sulfametoksazol yerel dirence göre kullanılır.
💧
Bol Sıvı Alımı
Günde 2-3 litre su; bakterileri mesaneden mekanik olarak temizler.
💊
Analjezi
Fenazopiridin veya NSAİD; yanma ve ağrıyı giderir; tedavi değil, semptomatik.
🌿
D-Mannoz Takviyesi
E. coli'nin üroepitele yapışmasını engeller; rekürren sistit profilaksisinde kullanılır.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗Cinsel aktif olma
- ✗Yeni cinsel partner
- ✗Menopoz
- ✗Kateter kullanımı
- ✗Diabet
- ✗Anatomik anomali
🛡 Korunma Yolları
- ✓Cinsel ilişkiden sonra idrar yapın
- ✓Bol su için; günde en az 1.5-2 litre
- ✓Önden arkaya doğru temizlenin
- ✓Pamuklu iç çamaşırı tercih edin
- ✓Kranberry (yaban mersini) özü rekürren sistit profilaksisinde yardımcı olabilir