🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Anormal uterin kanama
Düzensiz, uzun süreli veya ağır adet kanaması; postmenopozal dönemde her türlü kanama araştırılmalıdır.
2
Pelvik ağrı veya basınç
Belirgin kalınlaşmış endometriumla ilişkili hafif kramplar; ancak çoğu hasta ağrısız kanama bildirir.
🔍Nedenler ve Etkenler
Aşırı östrojen etkisi
Progesteron karşısında dengesiz östrojen; anovulatuar sikluslar, obezite kaynaklı periferik östrojen dönüşümü, HRT.
Obezite
Yağ dokusunda androjen → östron dönüşümü; postmenopozal obez kadınlarda endometrial hiperplazi riski 3-5 kat.
PKOS
Kronik anovulasyon nedeniyle progesteron eksikliği; endometriumu progesteron ile dengeleyecek ovulasyon olmaz.
Tamoksifen kullanımı
Meme kanseri tedavisinde kullanılan tamoksifen; uterusta zayıf östrojenik etki gösterir. Kullanıcılarda yıllık endometrial takip önerilir.
🔬Tanı Yöntemleri
Transvajinal Ultrasonografi
Postmenopozal kadında endometrium > 4 mm anlamlı; araştırma için biyopsi endikasyonu doğurur.
Endometrial Biyopsi (Pipelle)
Tanı için altın standart; ambulatuar koşullarda yapılabilir. Örneklemenin yetersizliğinde histeroskopi gerekir.
Histeroskopi + Biyopsi
Odaksal lezyonlarda veya pipelle örneklemesi yetersiz kaldığında; direkt görüntüleme eşliğinde hedefli biyopsi.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
💊
Progestin Tedavisi (Atipik Olmayan)
Medroksiprogesteron asetat veya mikronize progesteron; 3-6 aylık tedavi ile regresyon sağlanır. Biyopsi ile yanıt doğrulanır.
🌀
Hormonal RİA (LNG-RİA)
Levonorgestrel salgılayan intrauterin sistem; lokal progesteron etkisi. Atipik olmayan hiperplazide oral progestinden daha etkili.
🔪
Histerektomi (Atipik Hiperplazi)
Atipik endometrial hiperplazi için standart tedavi; %25-30 vakada eş zamanlı endometrium kanseri saptanır. Gebelik isteği bitmiş hastalarda tercih edilir.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗Obezite
- ✗PKOS ve kronik anovulasyon
- ✗Diyabet ve insülin direnci
- ✗Tamoksifen kullanımı
- ✗Ailede rahim kanseri öyküsü
- ✗Geç menopoz
🛡 Korunma Yolları
- ✓Obeziteden kaçının; kilo vererek endometrial riski azaltın
- ✓PKOS varsa progestin ile endometriumu koruyun
- ✓Tamoksifen kullanıcıları yıllık transvajinal USG yaptırsın
- ✓HRT kullanımında progesteron karşıtını ihmal etmeyin
- ✓Postmenopozal kanamanın hiçbirini "normal" sayıp görmezden gelmeyin