🩺Belirtiler ve Semptomlar
1
Sedef Kenarlı Parlak Papül
Yüzde, özellikle burun ve iç kantus çevresinde, inci görünümlü, orta kısmı çökmüş papül; nodüler BHK'nin klasik görünümü.
2
Kronik İyileşmeyen Ülser (Rodent Ülser)
Kenarlarda sedef görünümü korunurken merkez ülsere olur; birkaç aydır iyileşmeyen yara BHK düşündürmeli.
3
Yüzeysel Eritematöz Plak
Gövdede kırmızımsı, yüzeysel, zaman zaman ekzamatöz görünen yama; yüzeysel BHK alt tipi.
4
Sikatriks Benzeri Alan
Sklerozan (morfeoform) alt tipte sertleşmiş, soluk, skar görünümünde lezyon; sınırların belirlenmesi güçtür.
🔍Nedenler ve Etkenler
Kümülatif UV Maruziyeti
Yaşam boyu güneş ışığı birikimi; her maruziyetin DNA hasarına katkısı vardır.
Açık Ten Fenotipi
Fitzpatrick tip I-II deri; melanin korumasının yetersizliği.
İyonize Radyasyon ve Kimyasal Maruziyet
Arsenikle temas, Gorlin sendromu (PTCH1 mutasyonu), bazoselüler nevus sendromu.
İmmünsupresyon
Organ nakli alıcılarında BHK riski 10 kat artmış; azatiyoprin UV sensitizasyonunu artırır.
🔬Tanı Yöntemleri
Klinik Muayene ve Dermoskopi
Dallanmış damarlar, parlak beyaz alanlar ve büyük mavi-gri yumurtalar dermoskopik kriterler.
Punch veya Shave Biyopsi
Kesin histolojik tanı ve alt tip belirleme; tedavi planını yönlendirir.
Yüksek Riskli Özelliklerin Değerlendirilmesi
Büyüklük (>2 cm), lokalizasyon (H-zone, kulak), alt tip (morfeoform) ve immünsupresyon; nüks riskini belirler.
💊Tedavi Seçenekleri
Tedavi seçenekleri bireyden bireye farklılık gösterir. Aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir; tedavi planınız için mutlaka uzman doktorunuza danışın.
M19 21l-7-5-7 5V5a2 2 0 0 1 2-2h10a2 2 0 0 1 2 2z
Cerrahi Eksizyon
Standart tedavi; 4-6 mm güvenlik marjini ile. Yüksek riskli lokalizasyonlarda Mohs cerrahisi tercih edilir.
M9 3H5a2 2 0 0 0-2 2v4m6-6h10
Mohs Mikrografik Cerrahisi
Yüz, burun, göz kapağı, kulak yerleşimli ve nüks tümörlerde; marjinlerin operasyon sırasında histolojik kontrolü.
M22 12h-4l-3 9L9 3l-3 9H2
Hedgelog Yolak İnhibitörleri (Vismodegib)
Lokal ileri veya metastatik BHK'de PTCH1/SMO yolağı hedeflenir; cerrahi veya RT uygulanamayanlarda.
M12 22s8-4 8-10V5l-8-3-8 3v7c0 6 8 10 8 10z
Yüzeysel Tedaviler
İmikimod krem, 5-FU, fotodinamik terapi; yüzeysel alt tipte kozmetik sonuçlar cerrahiye yakın.
⚠️Risk Faktörleri ve Korunma
🚨 Risk Faktörleri
- ✗Güneş ışığına uzun süreli maruziyet
- ✗Açık ten ve sarı/kızıl saç
- ✗Solaryum kullanımı
- ✗İyonize radyasyon
- ✗Arsenik maruziyeti
- ✗Gorlin sendromu
- ✗İmmünsupresyon
- ✗Önceki cilt kanseri öyküsü
🛡 Korunma Yolları
- ✓Güneş koruyucu (SPF 30+) günlük kullanımı
- ✓Gölge, şapka, koruyucu giysi
- ✓Solaryumdan kaçınmak
- ✓Yıllık dermatoloji kontrolü (özellikle açık tenli, > 60 yaş)